Halı hesaplayıcısı: fit kare ve yarda kare

Amerikan zemin kaplamalarının çoğu fit kare kullansa da halı onlarca yıldır yarda kare ile satılır. Bir yarda kare 9 fit kareye eşittir, yani 200 ft²'lik bir oda kabaca 22,2 yd²'dir.

Fiyat karşılaştırırken her zaman çevirin. yd² başına 4 $'lık halı, ft² başına 4 $'lık halıdan çok daha ucuzdur — tam olarak yaklaşık 4,5 kat ucuz.

Halı genellikle 12 ft ve 15 ft genişliğinde bulunur. Odanız 13 ft genişliğindeyse 15 ft'lik rulo alıp oda boyunca 2 ft genişliğinde bir şeridi atmanız — ya da ek yapmanız — gerekir.

Usta bir uygulamacı ek yerini az kullanılan bir alana gizleyebilir, ama kesik havlı halılarda ek her zaman biraz görünür. Oda ölçünüzü ve rulo seçiminizi dikkatle planlayın.

Amerikan halısı neredeyse tamamen 12 fitlik rulolarda gelir; üst sınıf üreticilerde 15 ve 13,5 fit genişliğinde rulolar da bulunur. Uygulamanızda ek olup olmayacağını — ve nerede olacağını — belirleyen tek en önemli etken rulo genişliğidir.

Odanızın kısa kenarı 12 fit ya da daha azsa genellikle standart 12 fitlik ruloyla eksiz uygulayabilirsiniz. 12 ile 15 fit arasındaysa geniş rulo almanız ya da tek bir eki kabul etmeniz gerekir. Kısa kenar 15 fitin üstündeyse ek kaçınılmazdır.

Hesaplanmış örnek: 14 × 18 ft ebeveyn odası (252 ft² = 28 yd²). A seçeneği — 15 ft rulo: 15 × 18 = 270 ft², ek yok, 18 ft² artık, 30 yd² sipariş. B seçeneği — 12 ft rulo: ana parça 12 × 18 artı 2 × 18 ek şeridi = tam 252 ft², artı %10 fire payı = 31 yd², uzun duvara paralel tek ekle. A seçeneği daha temizdir ama renk seçimini kısıtlar.

Merdiven halısı hesabı oda halısından temelden farklıdır, çünkü her basamağın bir basma yüzeyi, bir rıhtı ve burun kısmında küçük bir kıvrımı vardır. Hav yönü de merdiven boyunca tutarlı biçimde aşağı bakmalıdır ve bu, savurgan kesimleri zorunlu kılar.

Basamak başına standart formül: genişlik × (basamak derinliği + rıht yüksekliği + burun kıvrımı için 1,5 in). Ortalama 30 inç genişliğinde, 11 inç basamak ve 7 inç rıhtı olan bir merdiven için: 30 × 19,5 = basamak başına 585 in² = 4,06 ft². 13 basamaklı merdiven: 13 × 4,06 = 52,8 ft² = 5,87 yd².

Merdivenlerde standart %10 yerine her zaman %20 fire payı ekleyin; sebebi hav yönü ve sahanlıklarla dönüşlerde gereken küçük kesimlerdir. O 13 basamaklı örnek böylece sipariş edilecek 7 yd² halıya çıkar.

Halı, odanın biçiminin ölçüsünden pahalıya geldiği tek zemin kaplamasıdır. Sabit genişlikte bir rulodan çıkar — neredeyse her zaman 12 ft, bazen 15 ft — ve aldığınız her doğrusal fit için tam genişliği satın alırsınız. Rulodan dar olan her şey kesilip atılır.

Bu, döşeme yönünü bir ayrıntı değil gerçek bir karar hâline getirir. 9 × 12 ft bir odayı 12 ft'lik kenar ruloyu enine geçecek biçimde döşerseniz 9 doğrusal fit kullanır: 108 ft² lantaya 108 ft² satın alınır, artık yok. Yönü ters çevirin, 12 doğrusal fit — 144 ft² — satın alır ve üçte birini atarsınız.

Bu tablo her oda için en iyi yönü gösteriyor; rulo genişliğini enine geçecek kenar, 12 ft'i aşmadan ona en yakın olacak biçimde seçilmiştir. İki kenarı da 12 ft'i aşan odalar ek ister ve ek bir yerleşim kararıdır: kapıdan bakış hattı boyunca uzanmalı, onu keserek gitmemelidir.

Hesaplanmış örnek — 11 × 18 ft bir oda. 11 ft'lik kenar ruloyu enine geçer, yani 12 ft genişliğindeki halıdan 18 doğrusal fit çekersiniz. Bu, 198 ft² tabana karşılık 198 değil 216 ft² satın alınması demektir; henüz hiçbir şey kesmeden %8,3 fire. Kapı eşiği payını ve desen uydurmayı ekleyin, sayı yine yükselir.

Halının pek çok ticari çevrede yarda kare ile fiyatlanmasının sebebi de budur. 12 ft'lik rulo tam 4 yarda genişliğindedir, yani rulonun doğrusal yardası temiz çevrilir. Bir teklifi kendi ölçümünüzle karşılaştırırken fit kareyi 9'a bölüp yarda kare bulun.

Halı altlığı ayrı satılır ve halınızla aynı yarda kare biriminde ölçülür. Altlığın yoğunluğu ve kalınlığı iki sayıyla belirtilir: ağırlık (fit küp başına libre) ve kalınlık (inç). Daha yüksek yoğunluk halının ömrünü çarpıcı biçimde uzatır, çoğu zaman %50 ya da daha fazla.

Alışılmış altlık türleri: 6 librelik rebond (ft² başına 0,40–0,60 $) ucuz standarttır; 8 librelik rebond (ft² başına 0,60–0,80 $) evlerin çoğu için önerilir; hafızalı sünger altlık (ft² başına 1,20–2,00 $) lüks hissettirir ama daha çabuk ezilir. Berber ve ilmekli halılar ince ve sıkı altlık ister (1/4–3/8 inç); yüksek havlı halılar 7/16 inçe kadar altlık kullanabilir.

Fabrika garantilerinin çoğu asgari bir altlık şartnamesi arar — ucuz altlık almak, 3.000 $ değerinde bir halının garantisini geçersiz kılabilir.

Bu sayfadaki bütün rulo genişlikleri ve fiyatlar fit ve yarda kare üzerinden yazılıdır, çünkü kaynak veriler Amerikan pazarındandır. Türkiye'de duvardan duvara halı metrekare ile fiyatlanır ve rulolar metre genişliğinde satılır.

Genişlik karşılıkları: 12 ft rulo 3,66 m, 15 ft rulo 4,57 m, 13,5 ft rulo 4,11 m eder. Türkiye'de yaygın rulo genişlikleri 4 m ve 5 m'dir, yani 12 ft'lik rulo mantığı birebir aktarılamaz — kendi odanızın kısa kenarını metre cinsinden ölçüp mağazanın rulo genişliğiyle karşılaştırın. Yerleşim mantığı aynı kalır: kısa kenar rulo genişliğinden küçükse ek gerekmez.

Alan karşılıkları: 1 yd² tam olarak 0,83612736 m²'dir ve 1 ft² = 0,09290304 m². Yani yukarıdaki 252 ft²'lik ebeveyn odası 23,41 m², 216 ft²'lik satın alma 20,07 m², 13 basamaklı merdivenin 52,8 ft²'si ise 4,91 m² eder.

Fiyat karşılaştırırken birimi mutlaka yazın. yd² başına 45 $ ile m² başına 45 $ arasında yaklaşık %20 fark vardır ve bu fark, iki teklifi yan yana koyduğunuzda ilk bakışta görünmez.